الكاتب و الناقد : دكتور كمال يونس
يجب على الممثل عند إسناد أي دور أن يقرأه جيدا، مستكشفا أبعاد الشخصية وصفاتها وملامحها،مضيفا بصمته ورؤيته عليها بعد التركيز والانتباه و الدراسة المتعمقة التامة للشخصية بثقافتها وبيئتها ، وثقافته وبيئته ، بحيث ينتصر للدور ونجاحه بتوافق بين الاندماج والتقمص المحدد والوعي بوقت ومكان العرض للشخصية بأبعادها النفسية والعاطفية ،مع الاحتفاظ بقدر من الوعي بهذا أنه ممثل يؤدي دورا ما ، يتنوع تعامله معه بأداء يختلف ويتطور أثناء البروفات حتى يصل إلى أفضل صيغة للأداء مع رؤية المخرج ونص المؤلف ، فيتكيف مع الدور أو الشخصية بسلوكياتها وظروفها بعيدا عن الأداء النمطي الروتيني الممل المحفوظ المتوقع ، في توازن ينم عن إيمان وتفهم للشخصية بصدق فيؤديها باسترخاء وفي طبيعية مخضعا أدائه لأهداف تثري الشخصية وتنأى به عن الأداء المبالغ فيه صوتا( بلا صراخ ولا أصوات مستعارة يستدعيها الدور والشخصية) أداء جسديا وحركيا، مع مراعاة توافق الأداء بينه وبين زملائه في العمل ، منحيا تمام أي خلافات أو مشاحنات أو مشاعر سابقة فيتناول العمل بصورته الجماعية المتوافقة والمتآلفة ، مع التصحيح الدائم لأوجه القصور في الأداء التي اتضحت في البروفات ، وعليه الاستماع جيدا لما يوجه من نقد لأدائه فيرتقي به ما بين خيال وارتجال وصولا لإبداع أداء جديد للشخصية، الصوت الحركة الارتجال دقة الإيماءات وتوافقها مع الشخصية نغمات الطبقات نبرات وحدة وشدة علو الصوت مع إيقاع الحوار والأحداث بحيث يجعلها أكثر تشويقا وعمقا نتيجة لإيجابيه و اجتهاده وتفهم ما أورده المؤلف وما يريده المخرج ، وما يرتضيه في أدائه لها .
ويجب على الممثل أن ينطلق بحرية عملية تطبيقية بعيدا عن التقليد ،وليست نظرية فلا يشغلن نفسه بالأساليب المختلفة لطرق الأداء أيها أفضل من الآخر، وعليه أن يجتهد لتقديم الشخصية في تقنية قد تجمع بين أساليب مختلفة تناسب مواقف الشخصية دراميا ولكنها في النهاية اجتهاد يحده تقديم الشخصية في أقرب صورة تستحوذ على اهتمام الجمهور وتعزز تفاعلها وتأثيرها فيهم .
Rêbernameyeke Kurt a Pratîkî ji bo Aktorên ku Bi Rolên Xwe re Têkilî Daynin
Nivîskar û Rexnegir ve : Dr. Kamal Yûnis
Dema ku rolek ji aktorekî re tê destnîşankirin, divê ew bi baldarî bixwîne, pîvan, taybetmendî û taybetmendiyên karakterê lêkolîn bike. Divê ew piştî ku balê bikişîne, bala xwe bide û bi tevahî karakter, çanda wî û çand û jîngeha xwe lêkolîn bike, dest û vîzyona xwe ya bêhempa lê zêde bike. Ev yek piştrast dike ku rol serketî ye, bi rêya hevsengiyek di navbera xwevegirtin, laşkirina taybetî û hişmendiya dem û cîhê pêşkêşkirina karakter, digel pîvanên wê yên psîkolojîk û hestyarî de tê bidestxistin. Lêbelê, ev hişmendî tê parastin ku ew lîstikvanek e ku rolek pêk tîne, têkiliya wî bi wê re diguhere, bi performansên ku di dema provayan de cûda dibin û pêşve diçin heya ku ew bigihîje formula performansa çêtirîn li gorî vîzyona derhêner û nivîsa nivîskar. Ew li gorî rol an karakter, tevger û şert û mercên wî diguhere, dûrî performansên stereotîpîk, rûtîn, bêzar û pêşbînîkirî. Ev hevsengî bawerî û têgihîştina dilsoz a karakter nîşan dide, wan bi nêzîkatiyek rehet û xwezayî pêk tîne, performansa wî bi armancên ku karakter dewlemend dikin û wî ji performansên vokal ên zêdekirî (bêyî qîrîn an dengên deynkirî yên ku ji hêla rol û karakter ve têne xwestin) û performansên fîzîkî dûr dixe, ve girêdide. Di warê tevgerê de, dema ku lihevhatina performansê di navbera wî û hevkarên wî de digire ber çavan, bi tevahî her nakokî, gengeşî an hestên berê dide aliyekî, ew wekî kolektîfek ahengdar û hevgirtî nêzî xebatê dibe, di heman demê de her kêmasiyên performansê yên ku di dema provayan de eşkere dibin bi berdewamî rast dike. Divê ew bi baldarî guh bide rexneyên li ser performansa xwe, wê ji xeyalê bilind bike împrovîzasyonê, heya ku ew performansek nû ji bo karakter biafirîne. Deng, tevger, împrovîzasyon, rastbûna jestan û lihevhatina wan bi karakter re, tona tebeqeyan, tundî û bilindahiya deng, digel rîtma diyalog û bûyeran, wan wekî encamek erênîbûn, xebat û têgihîştina wî ya naveroka nivîskar, niyetên derhêner û razîbûna wî ya di pêkanîna wan de, wan balkêştir û kûrtir dike. Divê lîstikvan azad be ku bi awayekî pratîkî û sepandî tevbigerin, ji teqlîdkirinê dûr be, ne ji teoriyê. Divê ew xwe bi şêwazên cihêreng ên performansê re mijûl neke, kîjan ji yên din çêtir e. Divê ew hewl bide ku karakter bi karanîna teknîkek pêşkêş bike ku dibe ku şêwazên cûda yên ku li gorî rewşên dramatîk ên karakterê ne, bi hev re bike yek, lê di dawiyê de, hewldana wî bi pêşkêşkirina karakter bi awayê herî bibandor ve sînordar e ku bala temaşevanan dikişîne û têkilî û bandora wê li ser wan zêde dike.